نشانه‌های پایداری ابژه در اختلال مرزی: از دل برود هر آنکه از دیده برفت؟

وقتی کسی از اتاق بیرون می‌رود و احساس را هم با خودش می‌برد

همسرت سر کار می‌رود و تا ظهر دیگر مطمئن نیستی که هنوز برایش مهمی. دوستی یک روز دیرتر جواب می‌دهد و گرمایی که آخر هفته‌ی پیش حس کردی دیگر به سختی پیدا می‌شود. اگر این الگو برایت آشناست، شاید دنبال اطلاعاتی درباره‌ی نشانه‌های پایداری ابژه در اختلال مرزی هستی. بسیاری از افرادی که ویژگی‌های اختلال شخصیت مرزی دارند دقیقاً همین را توصیف می‌کنند: عشقی که وقتی آدم نزدیک است محکم به نظر می‌رسد و به محض رفتنش به طرز عجیبی دست‌نیافتنی می‌شود.

این نقص شخصیت نیست و تو هم اغراق نمی‌کنی. این الگویی است با یک نام، یک پیشینه و راه‌های واقعی برای کار کردن با آن. این مقاله توضیح می‌دهد پایداری ابژه چیست، نبودنش چطور خودش را نشان می‌دهد و چرا فهمیدنش می‌تواند رابطه‌ها را کمتر شبیه لبه‌ی پرتگاه کند.

پایداری ابژه چیست؟

پایداری ابژه یعنی توانایی حفظ یک احساس عاطفی پایدار نسبت به کسی، حتی وقتی نیست، حواسش جای دیگری است یا از تو دلخور است. این مفهوم از روان‌شناسی رشد می‌آید. کودکان در حین بزرگ شدن کم‌کم می‌آموزند که مراقبی که از اتاق بیرون می‌رود هنوز وجود دارد و هنوز آن‌ها را دوست دارد. با گذشت زمان این آموخته به تصویری درونی از آدم‌های عزیزمان تبدیل می‌شود که حتی در دوری یا دعوا هم گرم می‌ماند.

برای بعضی‌ها، به‌ویژه کسانی که با مراقبت ناپایدار، فقدان یا نادیده گرفته شدن احساساتشان بزرگ شده‌اند، این تصویر درونی هیچ‌وقت کاملاً ثابت نشده است. در بزرگسالی ممکن است تا وقتی عزیزشان حاضر است احساس نزدیکی و امنیت کنند و به محض قطع ارتباط ناگهان در تردید، خلأ یا وحشت فرو بروند. متخصصان اغلب این را به ترس از طرد شدن و تفکر سیاه و سفید که در اختلال شخصیت مرزی توصیف شده ربط می‌دهند. پایداری ابژه پایین به‌تنها تشخیص نیست، اما لنزی مفید است برای فهمیدن اینکه چرا جدایی این‌قدر درد دارد.

نشانه‌های پایداری ابژه پایین

همه گاهی کمی احساس ناامنی می‌کنند. این نشانه‌ها وقتی مهم‌ترند که مکرر، شدید و آرام‌کردنشان دشوار باشد:

• فاصله مثل طرد شدن است: یک جواب دیر یا آخر هفته‌ای پرمشغله ممکن است مثل مدرکی به نظر برسد که کسی دیگر برایت اهمیت قائل نیست.
• نیاز دائمی به اطمینان: ممکن است بارها و بارها بپرسی که آیا هنوز دوستت دارد و آرامش بعد از جوابش خیلی زود از بین برود.
• یک دعوا کل گذشته را پاک می‌کند: در میانه‌ی درگیری سخت است لحظه‌های خوب را به یاد بیاوری، انگار رابطه کاملاً بد شده است.
• فراموش کردن احساس دیگری نسبت به تو: بعد از مدتی دوری، ممکن است یادآوری محبتش برایت دشوار باشد، حتی اگر به‌تازگی نشانش داده باشد.
• رفتارهای چک‌کردن: نگاه کردن به آخرین بازدید کسی، دوباره خواندن پیام‌های قدیمی یا گشتن در شبکه‌های اجتماعی برای اینکه دوباره احساس اتصال کنی.
• اول خودت می‌روی: تمام کردن یا کناره گرفتن از رابطه پیش از آنکه طرف مقابل این کار را بکند، تا از دردی که احساس می‌کنی در راه است فرار کنی.
• آسودگی‌ای که زود برمی‌گردد: آسودگی عظیم وقتی کسی برمی‌گردد و نگرانی دوباره به محض رفتنش.

چرا این مهم است

پایداری ابژه پایین می‌تواند بی‌صدا تقریباً همه‌ی جنبه‌های زندگی را شکل دهد. در رابطه‌ی عاشقانه ممکن است به چرخه‌هایی از چسبیدن و پس زدن منجر شود که هر دو طرف را سردرگم می‌کند. شریکت ممکن است احساس کند هیچ‌وقت نمی‌تواند به اندازه‌ی کافی آرامت کند، در حالی که تو احساس می‌کنی همیشه در آستانه‌ی از دست دادنش هستی.

دوستی‌ها هم ممکن است آسیب ببینند. شاید بعد از یک ناامیدی کوچک از دوستانت فاصله بگیری یا وقتی برنامه‌ها عوض می‌شود از پا دربیایی. در محل کار، مدیری که یک روز سرد به نظر می‌رسد می‌تواند نگرانی شدیدی درباره‌ی محبوب نبودن یا اخراج شدن ایجاد کند. با گذر زمان این زنگ خطر همیشگی فرسوده‌کننده است. می‌تواند الگوهای اضطراب، خلق پایین و این احساس را تقویت کند که نزدیکی همیشه بهایی دارد.

بخش امیدوارکننده این است که پایداری ابژه می‌تواند رشد کند. درمان‌هایی مثل رفتاردرمانی دیالکتیکی و درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی به افراد کمک می‌کنند احساس درونی پایدارتری از دیگران بسازند. عادت‌های کوچک روزانه هم کمک می‌کنند: یادداشت کردن حرف‌های محبت‌آمیزی که دیگران زده‌اند، یادآوری به خود که سکوت معمولاً یعنی مشغول بودن نه رفتن، و نام‌گذاری احساس پیش از عمل کردن. شاید کاوش در الگوهای سبک دلبستگی هم مفید باشد، چون اغلب با این موضوع هم‌پوشانی دارند.

خودارزیابی: تأمل در الگوهایت

متوجه شدن این الگوها خودش گام نخست ارزشمندی است. یک پرسشنامه‌ی غربالگری می‌تواند کمکت کند فکر کنی نوسانات عاطفی، ترس از طرد شدن و رابطه‌های ناپایدار چند وقت یک بار در زندگی‌ات ظاهر می‌شوند. این پرسشنامه نمی‌تواند بگوید که اختلال شخصیت مرزی داری یا نه و جای گفت‌وگو با یک متخصص سلامت روان واجد شرایط را نمی‌گیرد.

آن را مثل یک آینه ببین. نتایجت می‌توانند برای احساساتت کلمه پیدا کنند و اگر تصمیم گرفتی با یک مشاور صحبت کنی، نقطه‌ی شروعی باشند. اگر در بحران هستی یا به آسیب زدن به خودت فکر می‌کنی، لطفاً فوراً با شماره‌ی اورژانس محلی یا خط کمک بحران تماس بگیر.